Reklam 1 Alanı
fff
 
googlede ara Yazar : davut_c20 - Hits : 4642 - Kategori : Bilim-Teknik - Tarih : 29 Haziran 2015 -
 

Nükleer bulutun ardından: Pasifik’te atom bombası deneylerinin türlere etkisi

top_bivalve

Mercan adalarında yapılan nükleer testler sonucu yokolan türlerin geri dönüşleri incelendi. Bazı bölgelerde eski türler geri dönerken, başka bölgelerde farklı türler hakim oluyor.
Nükleer bir felakette doğada açılan yaranın tamir edilip edilemeyeceği, edilebilirse de bunun ne kadar süreceği uzun yıllar muğlak bir soru olarak kalmaktaydı. Ancak geçen zaman artık bize yavaş yavaş bu soruya dair bazı veriler sunuyor. Soğuk Savaş yıllarında dünya üzerinde yapılan sayısız nükleer denemenin yarattığı çoraklık bir nebze de olsa kendini toparlamakta. Kanada ve Fransa’dan bir grup araştırmacının yayınladığı son makale Pasifik’teki bazı deney bölgeleri hakkında ilginç bilgiler sunmakta.

350px-Fangataufa

MERCAN ADASI’NIN MAKUS TARİHİ

Araştırma Pasifik Okyanusu’ndaki Fangataufa Mercan Adası üzerinde yapılan nükleer denemelerin gastropod (karından bacaklı) türleri üzerindeki etkisine yoğunlaşmış. Fransız kolonisi olan Fangataufa, komşusu Moruroa ile birlikte Soğuk Savaş döneminde pek çok nükleer bomba patlatımına mekan olmuş bir bölge.

Fransa’nın ada üzerinde yaptığı başat testler ise 4 adet. 1966-1970 tarihleri arasında gerçekleşen bu testler arasında en büyüğü ise Fransa’nın ilk iki aşamalı termonükleer bombası olan Canopus’un patlayışı. Ancak testler onlarca yıl, Sovyetler Birliği’nden sonra da devam etmiş.

1990’ların ortasında dünya çapında tepkiler artınca, Fransa’yı nükleer testlerden vazgeçmeye ve Fangataufa’yı üzerinde yerleşimin bulunmadığı askeri bölge ilan etmeye mecbur kalmış.

NÜKLEER BOMBALARLA DEĞİŞEN CANLI PROFİLİ
Araştırma kapsamında adada yapılan testler süresince (ve de sonrasında) Fangataufa’nın üzerinde yaşayan yumuşakça nüfusu ve çeşitliliği pek çok grup tarafından dikkatle taranmış. Otuz yıl boyunca toplanan verilerin bir derlemesi ve analizi olan bu son araştırma bize adadaki tür çeşitliliği hakkında ilginç bilgiler veriyor.

Tahmin edilebileceği üzere adanın patlamaya doğrudan maruz kalan kısımlarındaki tür çeşitliliği ile görece güvenli alanları arasında ciddi anlamda bir farklılık oluşmuş. Bu farklılık patlamalar serisinden öncesi ve sonrası incelendiğinde de kendini gösteriyor. Örneğin Canopus patlamasının ardından bölgedeki otobur türlerin büyük kısmı eski nüfuslarına ulaşamamış; buna karşın bölgeyi etobur yumuşakça türleri daha baskın bir şekilde kaplamış.

Araştırmacılar şunu farketmişler: Adanın yumuşakçalar için yaşam koşulları zor ve kolay olan bölgelerinde değişim süreçleri farklı gelişmiş. Dalgaların vurguduğu yüksekteki bölgeler yumuşakçalar için en zor bölgelerden. Buralarda, nükleer testlerle yokolan aynı türler, testlerden sonra geri dönmüşler. Yazarlar, bunun bir tür çevresel seçilim sonucunu yansıttığını söylüyor.

RASGELE ETKİLER
Ancak yaşam koşullarının daha kolay olduğu bölgelerde, yani mercan adasının deniz suyu alan iç bölgelerinde ve kıyısında, tür bileşimi ciddi ölçüde değişmiş. Testlerden önce bulunan yumuşakça türlerinin yerine, okyanustan rasgele türler gelmiş.

Bu sonuç, söz konusu “rahat” bölgelerde baştaki tür bileşiminin o bölgeye en uygun olan türler değil, tesadüfi süreçler sonucu ilk oraya yerleşmiş türler olabileceğine işaret ediyor.

Nükleer patlama bölgelerinin kendini ve yerleşimcisi türleri üzerine yapılan çalışmaların bize iki yansıması var. Bir yandan dünyada açtığımız yaraların ne hızda ve nasıl toparlanabildiğini ölçerken, bir yandan da tarihte canlıların dağılım ve evrim süreçlerini belirleyen olayların nasıl gerçekleşmiş olabildiği konusunda fikir yürütüyoruz, yani bir anlamda dünyanın tarihinde vuku bulmuş büyük felaketlerin (buzul çağı, depremler, vb.) türlerin bulundukları coğrafyada dağılımlarına ne kadar etkide bulunduğunu anlama şansı buluyoruz.

İnsanlığın son yüzyılda ekologlara ve evrim biyologlarına bu kadar çok çalışma alanı yaratmış olması da modern tarihimizin acı bir ironisi olsa gerek.

KAYNAK:


http://haber.sol.org.tr/bilim/nukleer-bulutun-ardindan-pasifikte-atom-bombasi-deneylerinin-turlere-etkisi-120331

YORUM YAP
Bu yazı için Henüz yorum yapılmamış . Bir yorum da sen ekleyebilirsin !!


YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış






    Son Yorumlar
  • hdfilmsitesi:

    10 numara 5 yıldız detaylı yazı siteme cok faydası oldu...

  • baha:

    yarış tutkunları için en güzel bir film diyebilirim...

  • baha:

    paylaşım için teşekkürler....

  • baha:

    bu paylaşım gerçekten benim için yararlı oldu. Çalışmanız için teşekk...

  • fullfilmizle:

    yazınız hoşuma gitti.İşimi yarıyacak kısımlarda yardımcu olacaktır.Te...

  •